Thema Beperking

Geplaatst op

Velen ervaren een bepaalde beperking of handicap in hun leven. De een wordt echter daadwerkelijk beperkt in zijn levensvreugde, terwijl bij de ander het ”vlekje” de “voorsprong” wordt. Nietzsche meent dat het lijden, in dit geval een beperking, iets is er waar we bovenuit moeten stijgen en dat ons zelf sterker kan maken. De vraag is dan: wanneer maakt een beperking je sterker? Andere filosofen zoals Camus vinden het absurd om te zoeken naar de zin van een beperking. Sartre vindt het een belemmering voor de vrijheid. Toch is het zo dat veel mensen die een opmerkelijke prestatie hebben geleverd dat misschien niet hadden gedaan als ze geen handicap of beperking hadden gehad. Had Nietsche zijn filosofie ontwikkeld als hij een goede gezondheid had gehad? Had Albert Ellis zijn rationeel-emotieve gedragstherapie ontwikkeld als hij niet heel verlegen was geweest? Kortom is een beperking van een of andere aard noodzaak om tot iets nieuws te komen?

(door Jurjen van de Groep)

Advertenties

Thema Ontpoppen

Geplaatst op Geupdate op

Het is een fascinerend proces, de metamorfose of gedaanteverwisseling. Het ontpoppen is een deel van de gedaanteverwisseling; een verandering van vorm. Zoals een rups zich ontpopt tot een vlinder of het lelijke eendje dat zich ontpopt tot een mooie zwaan. 

In hoeverre gaat dit voor mensen op?
Er wordt wel gezegd: “Het timide meisje ontpopte zich op het toneel tot een ware artieste”. Een onverwachte kant bloeit plotseling op. Maar ook een onaangename kant kan zich in mensen ontpoppen. Sommige politici blijken machtswellustelingen.‘Iets’ blijft hetzelfde maar tegelijkertijd toont zich iets wat onvermoed bleek. Wat blijft hierbij hetzelfde en wat verandert? Wordt er een ‘gedaante’ aangenomen of is het juist een ware aard die zich laat zien? Ontpoppen wij ons, net als de vlinder, op eigen kracht of  hebben we daar anderen bij nodig? Kan je ook iemand laten ontpoppen?

(door Jurjen van de Groep)

Thema Eigenbelang

Geplaatst op Geupdate op

Nu de wereld zich in een diepe economische crisis waant, manen wereldleiders ons tot bezinning en waarschuwen ons voor de valkuil van het protectionisme. Als iedereen zijn eigen belang nastreeft, is dat in niemands belang. Maar wanneer is iets eigenlijk eigen belang?

(door Karel van Haaften)

Thema Ontspanning

Geplaatst op Geupdate op

De zomervakantie staat weer voor de deur. De periode waarin Nederland massaal gaat ‘ontspannen’. Maar wat is dat eigenlijk, ontspannen? Is ontspannen tot rust komen of kun je ook ontspannen door je in te spannen? Of is ontspanning gewoon ‘iets anders’ doen en heeft het vooral te maken met balans?
Voor de een is het lopen van de Nijmeegse vierdaagse de ultieme manier van ontspannen, voor de ander een schaakkamp of zelfs een weekje ‘beesten’ in Ibiza. Zegt ontspanning iets over de manier waarop wij leven, of juist over de manier waarop we niet leven?

(door Karel van Haaften)

Thema Ontmoeten

Geplaatst op Geupdate op

Wanneer ontmoet je iemand? Als je iemand tegenkomt, groet en even een praatje maakt? Nee, dat is geen ontmoeten; althans meestal niet. Bij ontmoeten gebeurt iets. Iets dat je niet helemaal lijkt te kunnen regelen. Iets wat de gebeurtenis groter maakt dan je verwacht. Ontmoeten lijkt op vinden. Je spant je er voor in, maar of het lukt is altijd onzeker. Wat gebeurt er dan toch in een ontmoeting? En waarom is een ontmoeting aangenaam? Het woord moet in ontmoeting heeft te maken met maat en meet. Ontmoeting heeft dus te maken met het weghalen van de maat of de meet; het weghalen van een begrenzing. Wat voor begrenzing is dat? En waarom heb je daar een ander voor nodig? Wat is dat eigenlijk: ontmoeten?

(door Karel van Haaften)

Thema Loslaten

Geplaatst op Geupdate op

De gedachte liet me maar niet los.Deed ik er goed aan niet te reageren? Het was een ingewikkelde, emotionele situatie. Ja, ik moest even niet reageren, want ik wilde afstand nemen. Is dat nu wel zo? Zou ik niet beter afstand kunnen nemen als ik wel even reageer? Nee, dat is niet zo. Loslaten is loslaten! Wat bedoel je nou met loslaten? Zou je niet beter kunnen loslaten als je iets hebt afgesloten? Of is het andersom, moet je het juist loslaten om het te kunnen loslaten. Ingewikkeld dat loslaten.

(door Karel van Haaften)

Thema’s in organisaties

Geplaatst op Geupdate op

Organisatie gerelateerde thema’s vallen buiten de scope van Socratisch Café Nederland. Om u een indruk te geven wat voor een soort gebieden zich binnen organisaties lenen voor gesprekken op socratische grondslag hieronder enkele voorbeelden.

Organisatiecultuur
De kracht van een organisatie ligt in de mensen die er werken. En de kracht van mensen ligt grotendeels in hun houding ten opzichte van hun werk. Kan men iemands houding veranderen? Welke factoren bepalen die houding? Hoe moet je de cultuur van een organisatie beïnvloeden? En is die wel te ‘managen’?

Time-management
Sommige mensen hebben alle tijd van de wereld. Anderen komen voortdurend tijd tekort. Is dat een objectief gegeven of een kwestie van mentale houding? Wat is de winst van chronisch tijdgebrek? Is een manager die tijd heeft een contradictie?

Gezag
Er zijn geboren leiders, mensen met een natuurlijk charisma. Maar gezag kan ook ontleend worden aan kennis van zaken, een verantwoordelijke positie, een innemende stijl. Wat zijn daarbij de bepalende factoren? En wat voor soort gezag is er nodig in een organisatie?

Probleemoplossen
Managers zijn besluitvormers, beleidsontwerpers, ideeënmakers. Het zijn oplossers van complexe problemen. Welke vaardigheden heeft zo iemand nodig? Wat zijn de prioriteiten voor een manager? Hoe moet hij zijn beslissingen rechtvaardigen, en hoe juist niet?

Leren in organisaties
Uitwisseling van kennis en expertise kan leiden tot grotere ‘kennisproduktiviteit’ en verruiming van visie. Maar in de praktijk is er vaak nauwelijks ruimte voor leerprocessen tijdens het werk. Hoe kun je kennis productief maken? Is kennis te managen? Kun je leren leren? En kun je anderen leren leren?

Afweging van belangen
Iedereen weegt voortdurend allerlei belangen tegen elkaar af. Hoe gaat dat wegingsproces in zijn werk? Welke maatstaven worden er gebruikt om het gewicht van iets te bepalen? Hoe kan men ongelijksoortige belangen tegen elkaar afwegen?

Conflicthantering
Wanneer is het zinvol een conflict aan te gaan in plaats van het te vermijden? Wanneer is het beter vast te houden aan zijn eigen inzicht in plaats van dat van een ander over te nemen? Onder welke voorwaarden wordt onenigheid vruchtbaar?

Bron: Het Nieuwe Trivium